«Μεγάλοι οι κίνδυνοι για το περιβάλλον, την οικονομία και την υγεία των
κατοίκων της περιοχής από το έργο της αποθήκευσης CO 2 στον Πρίνο»
Το έργο αποθήκευσης διοξειδίου του άνθρακα (CO 2 ), στα εξαντλημένα υποθαλάσσια
κοιτάσματα πετρελαίου της περιοχής του Πρίνου έχει προκαλέσει έντονες
αντιδράσεις. Το έργο θα δέχεται CO 2 που θα προέρχεται από τις ρυπογόνες
βιομηχανικές δραστηριότητες της χώρας αλλά και της ευρύτερης περιοχής (πχ
Βουλγαρία, Κροατία, Ιταλία, Γαλλία), καθιστώντας «την περιοχή της Θάσου σε μια
τεράστια χωματερή αέριων ρύπων». Ο Δήμος Θάσου, η Τοπική Κοινωνία και οι
Περιβαλλοντικές Οργανώσεις έχουν εκφράσει τις έντονες ανησυχίες τους και την
αντίθεση τους καθώς πρόκειται για έργο που μπορεί να προκαλέσει βιομηχανικό
ατύχημα μεγάλης κλίμακας με καταστροφικές συνέπειες για το περιβάλλον, την
οικονομία και την υγεία των κατοίκων της περιοχής. Επίσης, επειδή ο κίνδυνος
διαρροών CO 2 είναι παρών σε κάθε στάδιο της διαδικασίας αποθήκευσης του και κάτι
τέτοιο μπορεί να προκαλέσει σοβαρές περιβαλλοντικές επιπτώσεις σε μια περιοχή με
τουριστικό ενδιαφέρον και χαρακτηρισμένη ως περιοχή Natura και επειδή αντί για
τον Πρίνο θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν τα εξαντλημένα κοιτάσματα
υδρογονανθράκων στην Αίγυπτο χωρητικότητας 580 εκατ. τόνων, πολλαπλάσιο
δηλαδή της χωρητικότητας στον Πρίνο, οι Βουλευτές του Κινήματος Δημοκρατίας
κκ Θεοδώρα Τζάκρη, Αλέξανδρος Αυλωνίτης, Κυριακή Μάλαμα, Γιώτα
Πούλου, Δρ. Μιχαήλ Χουρδάκης και Ραλλία Χρηστίδου κατέθεσαν Ερώτηση
προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας με την οποία ζητούν απαντήσεις
στα εξής ερωτήματα:
1. Έχοντας υπόψη ότι το κοίτασμα του Πρίνου βρίσκεται πάνω σε σεισμικό
ρήγμα, και ότι το CO₂ υπό πίεση διαβρώνει τον ασβεστόλιθο
αποδυναμώνοντας τα πετρώματα και απελευθερώνοντας θανατηφόρα νέφη
αερίων στη θαλάσσια περιοχή η οποία έχει χαρακτηριστεί ως περιοχή Natura,
προτίθεστε να σταματήσετε τη δημιουργία μονάδας αποθήκευσης διοξειδίου
του άνθρακα στο σχεδόν εξαντλημένο κοίτασμα πετρελαίου του Πρίνου;
2. Γιατί επιλέχτηκε να ενεργοποιηθεί η Δέσμευση, Χρήση και Αποθήκευση
Άνθρακα στα σχεδόν εξαντλημένα κοιτάσματα πετρελαίου του Πρίνου όταν
ο κόλπος της Καβάλας έχει χαρακτηριστεί ως περιοχή Natura και να μην
ενεργοποιηθεί το Μνημόνιο Συνεργασίας με την Αίγυπτο για Δέσμευση,
Χρήση και Αποθήκευση Άνθρακα στα εξαντλημένα κοιτάσματα
υδρογονανθράκων στην Αίγυπτο που έχουν τη δυνατότητα αποθήκευσης 580
εκ. τόνων;
2
3. Προτίθεστε να προχωρήσετε στη διεξαγωγή ειδικής και ουσιαστικής
συνεδρίασης με τη συμμετοχή ειδικών επιστημόνων, όλων των τοπικών
φορέων (της Περιφέρειας, της τοπικής κοινωνίας κλπ) και της εταιρείας,
προκειμένου να υπάρξει πραγματική ενημέρωση και διαβούλευση για να
αξιολογηθούν πλήρως οι κίνδυνοι του έργου;
Αναλυτικά η Ερώτηση:
ΕΡΩΤΗΣΗ
ΠΡΟΣ: τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας
ΘΕΜΑ: «Αποθήκευση CO 2 στον Πρίνο – πράσινη τεχνολογία ή κίνδυνος για το
περιβάλλον & την τοπική κοινωνία;»
Η τεχνολογία δέσμευσης και αποθήκευσης άνθρακα (Carbon Capture and Storage –
CCS) αποτελεί έναν από τους πιο αμφιλεγόμενους τομείς στην κλιματική προσπάθεια
για τη μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα (CO2). Πρόκειται για τεχνολογία
που προωθείται ως μέρος της λύσης για την πράσινη μετάβαση προς μια οικονομία
μηδενικών εκπομπών, ωστόσο υπάρχουν πολλοί επικριτές οι οποίοι επικαλούνται μια
σειρά από δεδομένα και θέτουν το ερώτημα αν πρόκειται για μια βιώσιμη απάντηση
στην ανθρωπογενή κλιματική κρίση ή στην πραγματικότητα υπηρετεί περισσότερο άλλες
στοχεύσεις.
Αυτή την περίοδο, δρομολογείται στη Θάσο και συγκεκριμένα στο σχεδόν εξαντλημένο
κοίτασμα πετρελαίου του Πρίνου, η δημιουργία μίας μονάδας αποθήκευσης διοξειδίου
του άνθρακα, από την εταιρεία Energean – PLC (στην εταιρεία έχουν μετοχές το
Ισραήλ, το Ηνωμένο Βασίλειο, οι ΗΠΑ και διάφορα φυσικά πρόσωπα), δυναμικότητας
1 εκ. τόνων ετησίως αρχικά με προοπτική αναβάθμισης για αποθήκευση 3 εκ. τόνων
ετησίως.
Σημειώνεται ότι το Σεπτέμβριο του 2022 η Energean – PLC απέκτησε άδεια έρευνας
για την αποθήκευση CO 2 στον Πρίνο και το Νοέμβριο του 2023 με την ένταξη της στο
Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας δανειοδοτήθηκε με 150 εκ. €. Τον Ιούλιο του
2024 η Energean – PLC αιτήθηκε προς την Εταιρεία Υδρογονανθράκων και Φυσικών
Πόρων (ΕΔΕΥΕΠ) την αποθήκευση 1 εκ. τόνων ετησίως ενώ τον Αύγουστο του 2024 η
EnEarth (θυγατρική της Energean – PLC) κατέθεσε Μελέτη Περιβαλλοντικών
Επιπτώσεων, η οποία πρόκειται το επόμενο διάστημα) να τεθεί σε δημόσια
διαβούλευση. Επίσης η Energean – PLC κατέθεσε αίτημα προς την ΕΕ για
χρηματοδότηση της με το ποσόν του 1,1 δις €. Στόχος της Energean – PLC είναι στο
τέλος του 2025 να μπορεί να υποδέχεται CO 2 σε συμπιεσμένη μορφή ενώ τα από τα
μέσα του 2027 θα υποδέχεται CO 2 σε υγρή μορφή.
Ο Δήμος Θάσου, η Τοπική Κοινωνία και οι Περιβαλλοντικές Οργανώσεις έχουν
εκφράσει τις έντονες ανησυχίες τους για τις πιθανές συνέπειες ενός τέτοιου έργου αλλά
και την αντίθεση τους στην επένδυση καθώς, είναι έργο που μπορεί να προκαλέσει
βιομηχανικό ατύχημα μεγάλης κλίμακας. Επιπλέον, το εν λόγω έργο θα υποβαθμίσει
τον τουρισμό, την αλιεία και το περιβάλλον της Θάσου. Αναφέρουν δε, ότι «πολιτικοί
και επιχειρηματικοί κύκλοι την προτείνουν ως μία λύση για περιορισμό των εκπομπών
3
σε τομείς που δήθεν δεν μπορούν να μειώσουν τις εκπομπές τους, καθώς και για να
αποφύγουν το κόστος της αγοράς δικαιωμάτων εκπομπής».
Ο δήμαρχος Θάσου κ. Λευτέρης Κυριακίδης επεσήμανε πως ορθά οι κάτοικοι του
νησιού δεν θέλουν το έργο διότι θεωρούν ότι: (1) δεν διασφαλίζεται η στεγανότητα της
αποθήκευσης, (2) η περιοχή είναι σεισμογενής όπως περίτρανα αποδεικνύεται τις
τελευταίες ημέρες, (3) κανείς δεν διασφαλίζει το πώς θα αντιδράσει ο χώρος
αποθήκευσης στην συμπίεση του CO2, (4) δεν πληρούνται όλα τα εχέγγυα ασφαλείας
για την λειτουργία και για ενδεχόμενα ατύχημα, (5) ατύχημα στην θάλασσα με διαρροή
CO2 θα κάνει πιο όξινο το νερό με απρόβλεπτες συνέπειες στο θαλάσσιο περιβάλλον
και φυσικά στην αλιεία, (6) ατύχημα στον αέρα σημαίνει ότι το νέφος του CO2 μπορεί
να έχει έως και θανατηφόρες συνέπειες, (7) δεν διασφαλίζεται ο σωστός διαχωρισμός
του CO2 από τις εξαιρετικά τοξικές ενώσεις των εργοστασιακών ρύπων και ότι δεν θα
μεταφέρονται και αυτές στον Πρίνο και (8) πολλά παρόμοια έργα έχουν διακοπεί στην
πορεία της κατασκευής τους λόγω απρόβλεπτου κόστους, αλλά αφού έχουν ήδη
προξενήσει βλάβη στο περιβάλλον. Δεν έχουν δοθεί σαφείς εγγυήσεις ότι μετά τη
μεταφορά των ρύπων οι ανάδοχοι θα συνεχίσουν να λειτουργούν το έργο.
Επιπλέον σημειώνεται ότι στο πλαίσιο της EGYPES (Egypt Energy Show) στις 19
Φεβρουαρίου 2025, ο (τότε) Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, κ Θεόδωρος
Σκυλακάκης, και ο Υπουργός Πετρελαίου και Ορυκτών Πόρων της Αιγύπτου κ. Karim
Badawi, υπέγραψαν ένα Μνημόνιο Κατανόησης (Memorandum of Understanding) που
εστιάζει στη Δέσμευση, Χρήση και Αποθήκευση Άνθρακα (Cabron Capture Usage and
Storage). Σύμφωνα δε με το Διαχειριστή Εθνικού Συστήματος Φυσικού
Αερίου (ΔΕΣΦΑ ΑΕ) το αντίστοιχο δυναμικό αποθήκευσης σε εξαντλημένα κοιτάσματα
υδρογονανθράκων στην Αίγυπτο είναι της τάξης των 580 εκατ. τόνων, πολλαπλάσιο
δηλαδή της δυνατότητας αποθήκευσης στον Πρίνο.
Επειδή, ο κίνδυνος διαρροών CO 2 είναι παρών σε κάθε στάδιο της διαδικασίας, από τη
δέσμευση μέχρι τη μεταφορά και την αποθήκευση και κάτι τέτοιο μπορεί να
υπονομεύσει τόσο την αποτελεσματικότητα της τεχνολογίας όσο και να προκαλέσει
σοβαρές περιβαλλοντικές επιπτώσεις.
Επειδή, μέθοδοι όπως η CCS που δεσμεύουν το διοξείδιο του άνθρακα από τη καύση
ορυκτών καυσίμων και το αποθηκεύουν βαθιά στο υπέδαφος χαρακτηρίζονται ως
ακριβές και επισφαλείς, καθώς η αποθήκευση CO 2 στον υπόγειο χώρο ενέχει τον
κίνδυνο διαρροής, κάτι που θα είχε σοβαρές περιβαλλοντικές, κοινωνικές και
ανθρωπιστικές συνέπειες όταν μάλιστα η περιοχή του κόλπου της Καβάλας έχει
χαρακτηριστεί ως περιοχή Natura.
Επειδή, πρόκειται για πολύ μεγάλα ποσά των φορολογουμένων πολιτών από το ταμείο
ανάκαμψης, ΕΣΠΑ και άλλους χρηματοδοτικούς πόρους που πρόκειται να λάβει η
Energean – PLC με σκοπό να γίνει η θαλάσσια περιοχή γύρω από τον Πρίνο χωματερή
αερίων αποβλήτων της Ευρώπης, με μοναδικούς κερδισμένους ρυπογόνες εταιρείες.
Επειδή, το κοίτασμα του Πρίνου βρίσκεται πάνω σε σεισμικό ρήγμα και με το CO₂ να
αποθηκεύεται σε πορώδη ασβεστόλιθο αποτελεί μια γεωλογική συνταγή καταστροφής.
Επειδή, η Energean – PLC που θα αναλάβει το «έργο» θα το παραδώσει 20 χρόνια
μετά, στο ελληνικό κράτος, το οποίο θα επιβαρύνεται και οικονομικά για τη φύλαξη
αυτής της «γεωλογικής βόμβας», η οποία ανά πάσα στιγμή θα μπορεί να εκραγεί και να
προκαλέσει ανυπολόγιστη ζημιά στην περιοχή,
Ερωτάται ο κ. Υπουργός:
4. Έχοντας υπόψη ότι το κοίτασμα του Πρίνου βρίσκεται πάνω σε σεισμικό ρήγμα,
και ότι το CO₂ υπό πίεση διαβρώνει τον ασβεστόλιθο αποδυναμώνοντας τα
4
πετρώματα και απελευθερώνοντας θανατηφόρα νέφη αερίων στη θαλάσσια
περιοχή η οποία έχει χαρακτηριστεί ως περιοχή Natura, προτίθεστε να
σταματήσετε τη δημιουργία μονάδας αποθήκευσης διοξειδίου του άνθρακα στο
σχεδόν εξαντλημένο κοίτασμα πετρελαίου του Πρίνου;
5. Γιατί επιλέχτηκε να ενεργοποιηθεί η Δέσμευση, Χρήση και Αποθήκευση
Άνθρακα στα σχεδόν εξαντλημένα κοιτάσματα πετρελαίου του Πρίνου όταν ο
κόλπος της Καβάλας έχει χαρακτηριστεί ως περιοχή Natura και να μην
ενεργοποιηθεί το Μνημόνιο Συνεργασίας με την Αίγυπτο για Δέσμευση, Χρήση
και Αποθήκευση Άνθρακα στα εξαντλημένα κοιτάσματα υδρογονανθράκων στην
Αίγυπτο που έχουν τη δυνατότητα αποθήκευσης 580 εκ. τόνων;
6. Προτίθεστε να προχωρήσετε στη διεξαγωγή ειδικής και ουσιαστικής
συνεδρίασης με τη συμμετοχή ειδικών επιστημόνων, όλων των τοπικών φορέων
(της Περιφέρειας, της τοπικής κοινωνίας κλπ) και της εταιρείας, προκειμένου
να υπάρξει πραγματική ενημέρωση και διαβούλευση για να αξιολογηθούν
πλήρως οι κίνδυνοι του έργου;
Οι Ερωτώντες Βουλευτές
Θεοδώρα Τζάκρη
Αλέξανδρος Αυλωνίτης
Κυριακή Μάλαμα
Γιώτα Πούλου
Δρ. Μιχαήλ Χουρδάκης
Ραλλία Χρηστίδου»
